logo


Zekeriya Aslan
Yeminli Mali Müşavir
zekeriyaaslan@finansalymm.com

03.05.2018

7103 sayılı Kanunun 11.Maddesi ile 213 sayılı Kanuna 280 inci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki 280/A maddesi eklenmiştir.

Eklenen bu maddeye göre;

1-Yatırım teşvik belgesi kapsamında yatırım yapacak tam mükellef sermaye şirketlerine, işe başladıklarıhesap dönemini takip eden hesap dönemi sonuna kadar yurtdışından getirilerek sermaye olarak konulan yabancı paraların, söz konusu dönem zarfında yatırım teşvik belgesi kapsamında sarf olunan kısmınedeniyle oluşan kur farkları pasifte özel bir fon hesabına alınabilir. Bu durumda olumlu kur farkları bu hesabın alacağına, olumsuz kur farkları ise bu hesabın borcuna kaydedilir.

2-Sermaye olarak konulan bu yabancı paraların, işe başlanılan hesap dönemini takip eden hesap dönemi sonuna kadar herhangi bir suretle sarf edilmeyen kısmı; bu hesap dönemlerine ait vergilendirme dönemlerinin sonuna kadar mukayyet değeriyle, işe başlanılan hesap dönemini takip eden hesap döneminin sonu itibarıyla bu Kanunun 280 inci maddesine göre değerlenir.

3-Oluşan fon hesabı, sermayeye ilave edilme dışında, herhangi bir suretle başka bir hesaba nakledildiği veya işletmeden çekildiği takdirde, bu işlemlerin yapıldığı dönemlerin kazancı ile ilişkilendirilmeksizin, bu dönemde vergiye tabi tutulur. Kurumlar Vergisi Kanununa göre yapılan devir ve bölünme işlemleri hariç, şirketin tasfiyesi halinde de bu hüküm uygulanır.

4-Mükelleflerin, bu madde hükmünden yararlanabilmeleri için:

a-Ticaret siciline tescil tarihini izleyen 3.ayın sonuna kadar yatırım teşvik belgesi almak için başvuruda bulunmuş,

b-İşe başlanılan hesap dönemini takip eden hesap dönemi sonuna kadar bu belgeyi almış,

olması şarttır. Söz konusu yabancı paralar; başvurunun süresi içinde yapılmaması halinde müteakip ilk vergilendirme dönemi, yatırım teşvik belgesinin alınamaması halinde ise işe başlanılan hesap dönemini takip eden hesap dönemi sonu itibarıyla bu Kanunun 280 inci maddesine göre değerlenir.

Örnek:

Yeni kurulan (K) Makina A.Ş. ile ilgili bazı işlemler şunlardır:

İşlemler Tarih ve Tutarlar
Şirket Tescil Tarihi 12.04.2018
Yatırım Teşvik Belgesi Başvuru Tarihi 18.04.2018
Yatırım Teşvik Belgesi Çıkarılma Tarihi 08.05.2018
Şirket Sermayesi 1.000.000.-Dolar
Ödenmiş Sermaye(12.04.2018) 250.000.-Dolar
Yurdışından Getirilen Sermaye (20.08.2018) 750.000.-Dolar
Teşvik kapsamında Alınan Makine Bedeli (31.12.2018) 500.000.-ABD Doları
Kasa Bakiyesi (31.12.2018) 250.000.-ABD Doları

 

İşlemler sırasındaki dolar kuru şöyledir:

Dolar Kuru Tarihleri Dolar Kuru (TL)
12.04.2018 4,100
20.08.2018 4,250
31.12.2018 4,500
31.12.2019 5,200

 

Buna göre, kur farkları şöyle hesaplanır:

 

İşlem İşlem Tarihi İşlem Tutarı ($) İşlem Kuru (TL) Dönem Sonu Kuru (TL)
Ödenmiş Sermaye 12.04.2018 250.000 4,100 4,500
Makinaya Ayrılan Sermaye 20.08.2018 500.000 4,250 4,500
Makinaya Sarf Edilmeyen(Kasa Bakiyesi) 31.12.2018 250.000 4,250 4,500
Kasa Bakiyesi 31.12.2019 250,000 4,500 5,200

 

İşlem Kur Farkı (TL) Açıklama Takip Edilecek Hesap
Ödenmiş Sermaye 100.000 Dönem Karına Aktarılır 690-Dönem Kârı ve Zararı
Makinaya Ayrılan Sermaye 125.000 Dönem Karına Aktarılmaz 549-Özel Fonlar
Makinaya Sarf Edilmeyen(Kasa Bakiyesi) 62.500 Kur Farkı Hesaplanmaz Mukayyet Değer
Kasa Bakiyesi 175.000 2019 Hesap Dönemi Karına Aktarılır 690-Dönem Kârı ve Zararı

Tablodan anlaşıldığı gibi, yurtdışından getirilen ve teşvik kapsamında makine alımına harcanmayan 250.000.-Dolar tutarındaki sermaye, işlem tarihindeki değer ile (250.000×4,250=1.062.500.-TL ile 31.12.2018tarihli bilançoda yer alır. Diğer bir ifade yukarıda anılan yasal dayanak uyarınca ile bu sermayeye 31.12.2018tarihinde kur farkı hesaplanmaz. Ancak kasada duran bu bakiye için 31.12.2019 tarihinde 175.000.-TL kur farkı hesaplanarak dönem karına ilave edilmelidir.

 

Kaynaklar:

Resmi Gazete Tarihi ve Numarası Yasal Dayanak
27.03.2018 – 2.Mük-30373 7103 Sayılı Vergi ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun

 

03.05.2018

Kaynak: www.MuhasebeTR.com