logo


Mustafa Kalafat
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
İşletme Bilim Uzmanı
mkalafat@guris.com.tr

11.05.2018

Değerli Okurlar,

Bilindiği üzere gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin vermiş oldukları Gelir ve Kurumlar Vergisi Beyannamelerinde iade çıkması durumunda, 2015 yılı ve sonrası vergilendirilme dönemleri için GEKSİS raporu oluşturmaları zorunlu hale getirilmiştir.

Buradaki amaç, Gelir ve Kurumlar Vergisi iade işlemlerine asgari bir standart getirilmesi ve yurt çapında uygulama birliğinin sağlanmadır. Ayrıca iadelerin elektronik ortamda kontrol ve analizinin yapılarak mükellef ve iade yapacak birimlere raporlanmasıdır.

GEKSİS Raporu oluştururken GİB’in kontrol ettiği beş adet segment bulunmaktadır. Kontrol segmentleri, mükelleflerin elektronik ortamda gönderdikleri bilgi, belge ve listelerin başkanlık veri ambarındaki bilgilerle karşılaştırılması sonucunda başarılı/başarısızlık şeklinde yansıyan kontrollerdir. Bunlar, üzerinde hassasiyetle durulması gereken konulardır.

1- İade Talep Bilgileri Segmentleri

GİB, bu segmentte yıl içinde verilen Geçici Vergi ve Kurumlar Vergisi Beyannamelerindeki iade talep bilgilerinin tutarlı olup olmadığını sistemsel olarak sorgulamasını yapmaktadır.

2- Geçici Vergi Kontrolü Segmentleri

Bu segmentte Geçici Vergi Beyannamalerinin kontrolü yapılmaktadır.

3- Vergi Kesintisi Kontrolü Segmentleri

Bu segment, adınıza yapılan kesintiyi beyan eden kişi/kurumlar ile sizin beyannamenizde bu işlemler için yazmış olduğunuz bilgilerin kontrol edildiği yerdir. Özellikle banka stopaj kesintilerinde bankanın vermiş olduğu muhtasar beyannamesinin hangi vergi kimlik numarası ile verildiğinin tespit edilmesi gerekmektedir. Çalışmış olduğunuz banka, sizin adınıza yapmış olduğu kesintiyi merkez ya da şube vergi kimlik numarası ile beyan etmiş olabilir.  (Örneğin, ilk dönem merkez tarafından, ikinci dönem şube tarafından beyan gibi). Siz beyannamenize her dönem için aynı vergi kimlik numarasını yazmanız durumunda vergi numaraları çapraz sorgulamada örtüşmeyeceği için oluşturduğunuz GEKSİS raporunuz sistemde hatalı olarak görünecek, talep edilen iade tutarını almak için Gelir ya da Kurumlar Vergisi Beyannamelerinizi düzeltmek zorunda kalacaksınız.

4- Kazanç-Beyan Uyumluluğu Kontrol Segmentleri

GİB’in bu segmentte özellikle üzerinde durduğu konu, yıl içinde vermiş olduğunuz KDV beyannamelerindeki yıl sonu matrahı (teslim ve hizmetlerin karşılığını teşkil eden kümülatif bedel) ile Gelir/Kurumlar Vergisi Beyannamelerinde yazılan gelir tablosu brüt satış tutarlarıdır.

Bu segment çoğu kişi/kuruluşlarda hatalı olarak dönüş almaktadır. Malumunuz her yapılan teslim ve hizmetler 600-601 ve 602 hesaplarda izlenmediği için KDV beyannameleri ile Gelir/Kurumlar Vergisi Beyannameleri arasında farklar çıkmaktadır. Örneğin, adat faiz geliri elde eden bir firma kesmiş olduğu faturayı 642 hesapta izlediği için, gelir tablosunda brüt satış kısmında yer almayacağından fark ortaya çıkacaktır. Bunun en güzel çözümü, Gelir/ Kurumlar Vergisi Beyannameleri verilirken dip not kısmına bu farkların nereden geldiğinin yazılmasıdır. Önceki yıllarda yaşamış olduğumuz bu tür problemlere karşı böyle bir çözüm yolu ürettik. Hem GİB hem de Vergi Daireleri tarafından bu açıklamalar dikkate alındı ve hata mesajını ortadan kaldırdılar.

5- Yıllara Yaygın İnşaat İşleri Kontrol Segmentleri

Yıllara yaygın inşaat işleri olan kişi/kuruluşların işlemlerinin kontrol edildiği segmenttir.

Sonuç olarak, oluşturacağınız GEKSİS Raporlarında hatalı dönüşler almamak için, bu segmentlerin sorguladığı bilgileri beyannamelerinizi vermeden teyit etmeniz gerekmektedir. Aksi halde beyannamelerinizi düzeltmek durumunda kalabilirsiniz.

 

Kaynak: www.MuhasebeTR.com