logo


Murat Dayanç
Yeminli Mali Müşavir
Eski Baş Hesap Uzmanı
Bağımsız Denetçi
Bilim Uzmanı
mdayanc@bnddenetim.com

06.06.2018

I- GİRİŞ

TBMM Genel Kurulu’nca 11.5.2018 tarihinde kabul edilen ve 18.05.2018 tarih ve 30425 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 7143 sayılı Kanun’un 3, 9 ve 10 uncu maddeleri uyarınca Maliye Bakanlığına, il özel idarelerine ve belediyelere bağlı tahsil dairelerince takip edilen dava açma süresi geçmemiş veya dava safhasında bulunan kesinleşmemiş amme alacakları yapılandırmada kapsamına dâhil edilmiştir. Bu yapılandırma kapsamında kesinleşmemiş veya dava safhasında bulunan amme alacakları bakımından vazgeçilen kısımlar (ya da diğer tabirle affedilen tutarlar) bu yazının konusunu oluşturmaktadır.

Sözü edilen amme alacakları; Maliye Bakanlığı ile Belediyelerce takip edilen Vergi Usul Kanunu (VUK) kapsamına giren vergiler ve vergi cezaları ile bunlara bağlı gecikme faizleri, gecikme zamları gibi fer’i alacakları, 1111, 5539, 2839, 2972, 3376, 3984, 4925, 6001, 6112 Sayılı Kanun hükümlerine göre verilen idari para cezaları ile il özel idarelerinin 6183 yasa kapsamında takip ettiği 18.5.2017 tarihi itibarıyla ödenmemiş bulunan asli ve fer’i amme alacaklarıdır.

Öte yandan Maliye Bakanlığı tarafından söz konusu Af Kanunun uygulanmasına yön vermek üzere 26.05.2018 tarih ve 30432 sayılı Resmi Gazete’de 1 seri no.lu Tebliğ yayımlanmıştır. Kanunun yukarıda bahsedilen tüm maddeleri 18.05.2018 tarih itibariyle yürürlüğe girmiştir. İlerleyen bölümlerde bu konu detaylı bir şekilde yukarıda bahsedilen Tebliğ açıklamaları da dikkate alınarak izah edilmeye çalışılacaktır.

II- VAZGEÇİLEN KESİNLEŞMEMİŞ AMME ALACAKLARI VE UYGULAMASI

A) İDARİ YARGILAMA USULÜ KANUNUNUN UYGULANMASI

Giriş bölümünde detay bilgisi verilen ve yapılandırma kapsamındaki amme alacak tutarlarının, davanın bulunduğu safha ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununda yapılmış değişikliklerin de dikkate alınmak suretiyle tespit edilmesi gerekmektedir.

Bilindiği gibi, 6545 sayılı Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla değişik 2577 sayılı Kanunun geçici 8 inci maddesi kapsamında faaliyete başlaması öngörülen bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başladıkları 20/7/2016 tarihine kadar yargılama sistemi; davanın açıldığı ilk derece mahkemesi ve bu mahkemelerin verdiği kararlara karşı itiraz başvurusunun yapıldığı bölge idare mahkemesi veya temyiz başvurusunun yapıldığı Danıştay şeklinde iki aşamalı olduğu halde, 20/7/2016 tarihinden itibaren davanın açıldığı ilk derece mahkemesi, istinaf başvurusunun yapıldığı bölge idare mahkemesi ve temyiz başvurusunun yapıldığı Danıştay olacak şekilde üç aşamalı hale gelmiştir.

Diğer taraftan, 2577 sayılı Kanunun geçici 8/1 inci fıkrası uyarınca, 6545 sayılı Kanunla idari yargıda kanun yollarına (istinaf ve temyiz) ilişkin getirilen hükümlerin, bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başladıkları 20/7/2016 tarihinden sonra verilen kararlar hakkında uygulanacağı düzenlenmiştir. Dolayısıyla, 20/7/2016 tarihinden önce ilk derece mahkemesince verilmiş kararlar hakkında 2577 sayılı Kanunun 6545 sayılı Kanunla değişmeden önceki kanun yollarına (itiraz/temyiz ve karar düzeltme) ilişkin hükümlerin uygulanması gerekmektedir.

B) KESİNLEŞMEMİŞ DAVA SAFHASINDA BULUNAN AMME ALACAKLARI

1) 18/5/2018 Tarihi İtibarıyla Dava Açılmamış veya İlk Derece Mahkemesinde Davası Devam Edenler ile Uzlaşma Aşamasında Olanlar

a) Uygulamanın Genel Çerçevesi

18.05.2018 tarihi itibarıyla (bu tarih dâhil) ilk derece yargı mercileri nezdinde dava açılmış ya da dava açma süresi henüz geçmemiş veya bozma kararı verilmiş olan ikmalen, resen veya idarece yapılmış vergi tarhiyatları ve uzlaşma hükümlerinden yararlanılmak üzere başvuruda bulunulmuş, uzlaşma günü verilmemiş veya uzlaşma günü gelmemiş ya da uzlaşma sağlanamamış ancak dava açma süresi geçmemiş alacaklar ile gümrük vergilerine ilişkin tahakkuklarda detayı aşağıda verilecek zorunlu ödemelere ait ve en geç 1 Ekim 2018 (30 Eylül Pazar gününe denk geldiği için) sonundan başlamak üzere ikişer aylık dönemler hâlinde azami on sekiz eşit taksitte ödenmesi şartıyla vergilerin/gümrük vergilerinin %50’sifaizgecikme faizigecikme zammı ve asla bağlı olarak kesilen vergi cezaları/idari para cezaları ile bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir. Ödenmesi zorunlu olan unsurlar aşağıdaki gibidir.

i) Vergilerin/gümrük vergilerinin %50’si

ii) Bu vergilere ilişkin faiz, gecikme faizi ve gecikme zammı yerine 18.05.2018 tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutar.

iii) 18.05.2018 tarihi itibarıyla gümrük vergilerine ilişkin gümrük yükümlülüğü doğmuş ve idari itiraz süresi geçmemiş veya idari itiraz mercilerine intikal etmiş bulunan tahakkuklar.

Mükelleflerce 31 Temmuz 2018 tarihine (bu tarih dâhil) kadar bağlı bulunulan tahsil dairesine yazılı olarak başvuruda bulunulması ve başvuru dilekçesinde dava açılmayacağı, açılmış davalardan vazgeçileceği yönünde iradenin belirtilmesi şarttır. Bu iradelerini belirtirken şekli ve niteliği 1 nolu Tebliğ ekinde yer alan dilekçe formatı iki örnek hazırlanacak ve bağlı bulunulan vergi dairesine verilecektir. Öte yandan davadan vazgeçme dilekçeleri de ilgili vergi dairelerine verilecek ve bu dilekçelerin vergi dairelerine verildiği tarih, ilgili yargı merciine verildiği tarih sayılarak dilekçeler ilgili yargı merciine gönderilecektir. Bu nedenle, vergi dairelerince alınan dilekçenin bir örneğinin derhal davanın bulunduğu yargı merciine gönderilmesi gerekmektedir.

İdari para cezalarına ilişkin ihtilaflara yönelik olan hükümden yararlanmak isteyen borçluların, idari para cezalarına karşı dava açtıkları idarelere başvuruda bulunmaları ve yasadan yaralanma iradelerini belirtmeleri ve davadan vazgeçtiklerini belirtir şekli ve niteliği 1 nolu Tebliğ ekinde yer alan dilekçeyi 3 örnek olarak hazırlayarak 31 Temmuz 2018 tarihine (bu tarih dâhil) kadar ilgili idarelere vermek suretiyle başvurmaları gerekmektedir.

Davadan vazgeçme dilekçelerini alan bu idarelerce dilekçelerin alındığı tarih ilgili yargı merciine verildiği tarih sayılarak dilekçeler ilgili yargı merciine derhal gönderilecektir. Bu dilekçeler cezayı veren idarelere verilmekle birlikte Kanun kapsamında yapılandırılan alacaklara ilişkin ödemeler ilgili vergi dairesine yapılacaktır. Bu nedenle, ilgili idarelerce alınan davadan vazgeçme dilekçesinin bir örneği de başvuruyu müteakip 3 iş günü içinde ilgili vergi dairesine gönderilecektir. Birden fazla dava dosyası bulunan mükellefler dilekçelerinde, hangi dava dosyası için Kanun hükümlerinden yararlanmak istediklerini belirteceklerdir.

Tüzel kişiler ya da tüzel kişiliği haiz olmayan teşekküller tarafından açılan davalardan vazgeçme yetkisi bunların kanuni temsilcilerinde bulunduğundan, madde hükmünden yararlanma başvuruları kanuni temsilcileri tarafından yapılacaktır. Kanuni temsilciler bu başvuruları sırasında dilekçelerine temsilci sıfatlarını gösteren belgeyi ekleyeceklerdir.

b) Alacak Tutarının Tespiti

Bu safhada vergiler henüz tahakkuk etmemiş olduğundan, madde hükmünden yararlanmak üzere başvuruda bulunulması hâlinde, dava konusu yapılmış olan vergiler, ilk tarhiyat tutarına göre ihbarnamenin tebliğ edildiği tarih esas alınarak dava açma süresinin son günü itibarıyla tahakkuk ettirilecek, bu tarihten itibaren 1 ay sonrası ise vade tarihi olacaktır.

Vergi aslının %50’si ile bu tutara yukarıda belirtilen şekilde belirlenen tahakkuk ve vade tarihleri esas alınarak hesaplanması gereken gecikme faizi ve gecikme zammı yerine hesaplanacak Yİ-ÜFE tutarının, öngörülen süre ve şekilde ödenmesi, dava açılmaması ve açılan davalardan vazgeçilmesi şartıyla vergilerin %50’sinin, gecikme faizi, gecikme zammı ile vergi aslına bağlı vergi cezaları ve bu cezalara uygulanan gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir. 18.5.2018 itibarıyla vergi mahkemesinde dava açma süresi henüz geçmemiş olan vergilere, gecikme faizi yerine hesaplanması gereken Yİ-ÜFE tutarı, Kanunun yayımı tarihine kadar hesaplanacaktır.

Başvuruda bulunan mükelleflerin, vergi mahkemeleri nezdinde devam eden davaları sırasında vergilerini tahakkuk etmeden önce ödemiş olmaları hâlinde, tahsil edilen bu tutarlar, ödenmesi gereken vergi ve Yİ-ÜFE tutarına mahsup edilecek, kalan tutar red ve iade edilecektir.

Ancak 20/7/2016 tarihinden önce vergi mahkemesince verilmiş kararlara ilişkin olarak itiraz/temyiz başvurusu üzerine verilen bozma kararları nedeniyle yeniden karar verilmesi amacıyla vergi mahkemesine iade edilmiş davalara konu alacaklar için bu maddeden yararlanılmak üzere yapılan başvurular üzerine alacaklar, yeniden yapılandırılacak ve bu alacaklara karşılık Kanunun yayımı tarihinden önce tahsil edilmiş tutarlar, ödenmesi gereken tutarlara mahsup edilerek bakiyesi red ve iade edilecektir.

Ayrıca, 20/7/2016 tarihinden sonra vergi mahkemesince verilmiş kararlara ilişkin olarak istinaf başvurusu üzerine bölge idare mahkemesince verilmiş kararların temyiz edilmesi sonucunda bu kararın Danıştay tarafından bozulması halinde yeniden karar verilmek üzere bölge idare mahkemesine iade edilmiş ihtilaflara konu alacaklar için bu maddeden yararlanılmak üzere yapılan başvurular üzerine de alacaklar, bu bölümde açıklandığı şekilde yapılandırılacak ve bu alacaklara karşılık Kanunun 18.5.2018 tarihinden önce tahsil edilmiş tutarlar da ödenmesi gereken tutarlara mahsup edilerek bakiyesi red ve iade edilecektir. İstinaf başvurusu üzerine bölge idare mahkemesince kaldırma kararı verilerek yeniden karar verilmek üzere vergi mahkemesine iade edilen ihtilafa konu alacaklar hakkında da bu bölümdeki açıklamalara göre işlem yapılacaktır.

Örnek- Mükellefin defter ve belgelerinin Mayıs/2016 vergilendirme dönemi katma değer vergisi yönünden incelenmesi sonucunda, mükellef adına 220.000 TL katma değer vergisi tarh edilmesi ve bir kat vergi ziyaı cezası kesilmesi gerektiği tespit edilmiştir.

Bu tarhiyata ilişkin vergi/ceza ihbarnamesi, 3/4/2017 tarihinde mükellefe tebliğ edilmiş, yapılan tarhiyata süresinde vergi mahkemesi nezdinde dava açılmış ve 18.5.2018 tarihi itibarıyla mahkemece bir karar verilmemiştir.

Buna göre; örnek olayda gecikme faizinin hesaplandığı süre, gecikme faizi tutarı, bu sürelere ilişkin toplam Yİ-ÜFE oranları ve Yİ-ÜFE tutarları aşağıda gösterilmiştir.

Gec. Faizi Hes. Süre Alacak Tutarı(TL) Top Gec. Fai. Oranı Geci. F. Tutarı(TL) Tah. Gere. Ala. Aslı (TL) Toplam Yİ-ÜFE Oranı Gecikme Faizi Yerine Yİ-ÜFE Tutarı (TL)
27/6/2016 3/5/2017 220.000 %14 30.800 110.000 %3,58 3.938

Gecikme zammının hesaplandığı süre, gecikme zammı tutarı, gecikme zammı yerine hesaplanan Yİ-ÜFE aylık değişim oranları ve Yİ-ÜFE tutarları ise aşağıdaki şekilde olacaktır.

  Gecikme Zammı Hesaplanan Süre Alacak Tutarı
(TL)
Toplam Gecikme Zammı Oranı Gecikme Zammı Tutarı (TL) Tah. Ger. Al. Aslı(TL) Toplam Yİ-ÜFE Oranı Gec. Zammı Y. Yİ-ÜFE Tutarı(TL)
  4/6/2017-17/5/2018 220.000(KDV) %16,0538 35.318,36 110.000 %4,0138 4.415,18  
  4/6/2017-17/5/2018 220.000 (Vergi Ziyaı C.) %16,0538 35.318,36 —– —— ——  
Ödenecek Tutar  
Katma Değer Vergisi : 110.000,00 TL  
Yİ-ÜFE Tutarı (Gecikme Faizi Yerine) :  3.938,00 TL  
Yİ-ÜFE Tutarı (Gecikme Zammı Yerine) : 4.415,18 TL  
TOPLAM            : 118.353,18 TL         
Tahsilinden Vazgeçilen Alacaklar  
Katma Değer Vergisi : 110.000,00 TL  
Gecikme Faizi : 30.800,00 TL  
Vergi Ziyaı Cezası : 220.000,00 TL  
Vergi Aslına Uygulanan Gecikme Zammı : 35.318,36TL  
Vergi Ziyaı Cezasına Uygulanan Gecikme Zammı : 35.318,36TL  
TOPLAM            :   431.436,72 TL  

Yukarıda belirtilen şekilde hesaplanan toplam 118.353,18 TL’nin Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde, toplam 431.436,72 TL tutarındaki alacağın tahsilinden vazgeçilecektir.

2) 18/5/2018 Tarihi İtibarıyla İstinaf Veya Temyiz Aşamasında Olanlar İle Karar Düzeltme Aşamasında Olanlar

18.05.2018 tarihi itibarıyla ilgisine göre istinaf veya temyiz süreleri geçmemiş ya da istinaf/itiraz veya temyiz yoluna başvurulmuş ya da karar düzeltme talep süresi geçmemiş veya karar düzeltme yoluna başvurulmuş olan ikmalen, resen veya idarece yapılmış vergi tarhiyatları ile gümrük vergilerine ilişkin tahakkuklarda 18.05.2018 tarihinden önce verilmiş en son kararın[1];

a) Kanunun Yayımı Tarihinden Önce Verilmiş En Son Kararın Terkin Kararı Olması

Kanunun yayımı tarihinden (bu tarih dâhil) önce vergi mahkemesince veya istinaf başvurusu üzerine bölge idare mahkemesince verilmiş en son kararın tarhiyatın terkine ilişkin karar olması hâlinde detayı aşağıda verilecek zorunlu ödemelere ait ve en geç 1 Ekim 2018 (30 Eylül Pazar gününe denk geldiği için) sonundan başlamak üzere ikişer aylık dönemler hâlinde azami on sekiz eşit taksitte ödenmesi şartıylavergilerin/gümrük vergilerinin kalan %80’ininfaizgecikme faizi, gecikme zammı ve alacak aslına bağlıolarak kesilen vergi cezaları/idari para cezaları ile bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilir. Ödenmesi zorunlu unsurlar aşağıdaki gibidir.

i) Vergilerin/gümrük vergilerinin %20’si.

ii) Bu vergilere ilişkin faiz, gecikme faizi ve gecikme zammı yerine 18.05.2018 tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutar.

Bu safhadaki vergilere karşılık daha önce tahsilat yapılmış olması hâlinde (II-B/1-a) bölümünde açıklandığı gibi işlem yapılacaktır.

b) 18.05.2018 Tarihinden Önce Verilmiş En Son Kararın Tasdik Veya Tadilen Tasdik Kararı Olması

Kanunun yayımı tarihinden (bu tarih dâhil) önce vergi mahkemesince veya istinaf başvurusu üzerine bölge idare mahkemesince verilmiş en son kararın tarhiyatın onama, tasdik veya tadilen tasdike ilişkin karar olması hâlinde detayı aşağıda verilecek zorunlu ödemelere ait ve en geç 1 Ekim 2018 (30 Eylül Pazar gününe denk geldiği için) sonundan başlamak üzere ikişer aylık dönemler hâlinde azami on sekiz eşit taksitte ödemesi şartıyla terkin edilen vergilerin/gümrük vergilerinin kalan %80’ifaiz, gecikme faizi, gecikme zammı ve alacak aslına bağlı olarak kesilen vergi cezaları/idari para cezaları ile bu cezalara bağlı gecikme zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçilir. Bu ödeme unsurları aşağıdaki gibidir.

i) Onanan/tasdik edilen vergilerin/gümrük vergilerinin tamamı.

i) Terkin edilen vergilerin/gümrük vergilerinin %20’si.

ii) Bu vergilere ilişkin faiz, gecikme faizi ve gecikme zammı yerine 18.05.2018 tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutar.

Tarhiyatın tadilen tasdikine ilişkin kararlarda tasdik edilmiş alacak tutarının tamamı ile terkin edilmiş tutarın %20’si esas alınarak madde hükümlerine göre yapılandırılacak alacak aslı tutarı belirlenecektir.

Tarhiyatı tasdik veya tadilen tasdik eden kararlar üzerine hesaplanmış olan vergilerin 18.05.2018 tarihinden önce kısmen veya tamamen ödenmiş olması hâlinde, aşağıdaki açıklamalara göre tespit edilecektir.

Buna göre;

– Tasdik kararına göre ödenmesi gereken tutarların 18.05.2018 tarihinden önce tamamının ödenmiş olması hâlinde, ödenmesi gereken bir tutar bulunmadığından, Af Kanunundan yararlanılması söz konusu olmayacaktır.

– Tasdik kararına göre 18.05.2018 tarihinden önce kısmen ödeme yapılmış olması hâlinde ödenmemiş kısım yapılandırılacaktır.

– Tadilen tasdik kararı üzerine 18.05.2018 tarihinden önce ödenmesi gereken tutarın tamamı ödenmiş ise, tasdik edilen bu kısım ile ilgili herhangi bir red ve iade yapılmayacak, ancak mükellefin Kanundan yararlanmak istemesi hâlinde terkin edilen kısım için Kanun hükümlerinden yararlanılacaktır.

– Tadilen tasdik kararı üzerine 18.05.2018 tarihinden önce tasdik edilen tutara karşılık kısmen ödeme yapılmış olması hâlinde, tasdik edilen tutarın ödenmemiş kısmı ile terkin edilen kısım Kanun kapsamında yapılandırılarak ödenebilecektir.

3) Dava Aşamasındaki Vergi Cezaları, Gümrük İdari Para Cezaları, Kendiliğinden Verilen Beyannamelerden Doğan Alacaklar ile İştirak Cezaları

18.05.2018 tarihinden önce pişmanlık talebi ile verilip ödeme yönünden şartların ihlal edildiği beyannameler ile kendiliğinden verilen beyannameler için kesilen ve 18.05.2018 tarihi itibarıyla dava açma süresi geçmemiş olan vergi cezaları ile sadece vergi cezalarına/gümrük yükümlülüğüyle ilgili idari para cezalarına ilişkin dava açılmış olması ve aşağıda belirtilen ve ödenmesi zorunlu olan tutarların Eylül 2018 tarihinden başlamak üzere ikişer aylık dönemler hâlinde azami on sekiz eşit taksitte ödemesi şartıyla kalan cezaların tahsilinden vazgeçilecektir. Ödenmesi zorunlu olan ödeme unsurları aşağıdaki gibidir.

a) Asla bağlı cezaların, vergilerin/gümrük vergilerinin tamamı ve bunlara bağlı gecikme zamları.

b) Asla bağlı olmaksızın kesilen vergi cezalarından/gümrük yükümlülüğüyle ilgili idari para cezaları ve tarh edilen vergi ile birlikte dava konusu edilen asla bağlı olmaksızın kesilen vergi cezaları ile Af Kanununun kapsadığı dönemlere ilişkin olarak iştirak nedeniyle kesilen vergi cezalarında, cezaya muhatap olanlardan;

i) İlk derece yargı mercileri nezdinde dava açılmış, dava açma süresi henüz geçmemiş, bozma kararı verilmiş veya uzlaşma hükümlerinden yararlanılmak üzere başvuruda bulunulmuş, uzlaşma günü verilmemiş veya uzlaşma günü gelmemiş ya da uzlaşma sağlanamamış ancak dava açma süresi geçmemiş cezanın %25’i.

ii) İstinaf veya temyiz süreleri geçmemiş ya da istinaf/itiraz veya temyiz yoluna başvurulmuş ya da karar düzeltme talep süresi geçmemiş veya karar düzeltme yoluna başvurulmuş ve terkine ilişkin karar olması hâlinde cezanın %10’u.

iii) İstinaf veya temyiz süreleri geçmemiş ya da istinaf/itiraz veya temyiz yoluna başvurulmuş ya da karar düzeltme talep süresi geçmemiş veya karar düzeltme yoluna başvurulmuş ve onama, tasdik veya tadilen tasdike ilişkin karar olması hâlinde onanan/tasdik edilen ceza tutarının %50’si.

c) Asla bağlı olmaksızın kesilen vergi cezalarına/gümrük yükümlülüğüyle ilgili idari para cezaları ile tarh edilen vergi ile birlikte dava konusu edilen asla bağlı olmaksızın kesilen vergi cezaları ile bu Kanunun kapsadığı dönemlere ilişkin olarak iştirak nedeniyle kesilen vergi cezalarında, cezaya muhatap olanlardan;

i) En son mahkeme kararının bozma kararı olması hâlinde cezanın %25’i.

ii) En son mahkeme kararının kısmen onama kısmen bozma kararı olması hâlinde;

  • Onanan/tasdik edilen vergilerin/gümrük vergilerinin %50’si ile terkin edilen vergilerin/gümrük vergilerinin %10’u.
  • Bozulan kısım için %25’i.

d) Eşyanın gümrüklenmiş değerine bağlı olarak kesilmiş olan idari para cezalarından;

i) İlk derece yargı mercileri nezdinde dava açılmış, dava açma süresi henüz geçmemiş, bozma kararı verilmiş veya uzlaşma hükümlerinden yararlanılmak üzere başvuruda bulunulmuş, uzlaşma günü verilmemiş veya uzlaşma günü gelmemiş ya da uzlaşma sağlanamamış ancak dava açma süresi geçmemiş cezanın%15’i.

ii) İstinaf veya temyiz süreleri geçmemiş ya da istinaf/itiraz veya temyiz yoluna başvurulmuş ya da karar düzeltme talep süresi geçmemiş veya karar düzeltme yoluna başvurulmuş ve terkine ilişkin karar olması hâlinde cezanın %5’i.

iii) İstinaf veya temyiz süreleri geçmemiş ya da istinaf/itiraz veya temyiz yoluna başvurulmuş ya da karar düzeltme talep süresi geçmemiş veya karar düzeltme yoluna başvurulmuş ve onama, tasdik veya tadilen tasdike ilişkin karar olması hâlinde onanan/tasdik edilen ceza tutarının %30’u.

İştirak nedeniyle kesilen vergi cezalarında, cezaya muhatap olanlar yukarıda belirtilen şekilde madde hükümlerinden yararlanırlarsa vergi cezasına uygulanan gecikme zammı yerine 18.05.2018 tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın tamamının da Eylül 2018 tarihinden başlamak üzere ikişer aylık dönemler hâlinde azami on sekiz eşit taksitte ödenmesi şarttır.

Af Kanunu kapsamında bozma kararları,

– 20/7/2016 tarihinden önce vergi mahkemelerince tarhiyata ilişkin olarak verilmiş olan kararların ilgisine göre bölge idare mahkemesi veya Danıştay tarafından bir bütün olarak bozulmasını sağlayan,

– 20/7/2016 tarihinden sonra vergi mahkemelerince tarhiyata ilişkin olarak verilmiş olan kararların bölge idare mahkemesince kaldırılarak mahkemesine iadesini sağlayan,

– 20/7/2016 tarihinden sonra bölge idare mahkemesince tarhiyata ilişkin olarak verilmiş olan kararların Danıştay tarafından bir bütün olarak bozulmasını sağlayan,

Kısmen onama, kısmen bozma kararları,

– 20/7/2016 tarihinden önce vergi mahkemelerince tarhiyata ilişkin olarak verilmiş olan tasdik veya tadilen tasdike ait kararların ilgisine göre bölge idare mahkemesi veya Danıştay tarafından bir kısmının onaylanması bir kısmının ise bozulmasına ilişkin,

– 20/7/2016 tarihinden sonra bölge idare mahkemesi tarafından tarhiyata ilişkin olarak verilmiş olan tasdik veya tadilen tasdike ait kararların Danıştay tarafından bir kısmının onaylanması bir kısmının ise bozulmasına ilişkin, kararlardır.

4) Dava Aşamasındaki Diğer İdari Para Cezaları

18.05.2018 tarihi itibarıyla önceki bölümde açıklanan idari para cezaları kapsamına girmeyen fakat 31/3/2018 tarihinden (bu tarih dâhil) önce 1111 sayılı Askerlik Kanunu, 5539 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun, 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, 2972 sayılı Mahallî İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanun, 3376 sayılı Anayasa Değişikliklerinin Halkoyuna Sunulması Hakkında Kanun, 3984 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayınları Hakkında Kanun, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun gereğince verilen idari para cezalarıve bu cezalara uygulanan fer’i alacaklar yerine 18.05.2018 tarihine kadar Yİ-ÜFE aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın Af Kanununda belirtilen süre ve şekilde tamamen ödenmesine ilişkin idari yaptırım kararlarına karşı dava açma süresi geçmemiş veya dava açılmış olması hâlinde ve aşağıda belirtilen ve ödenmesi zorunlu olan tutarların Eylül 2018 tarihinden başlamak üzere ikişer aylık dönemler hâlinde azami on sekiz eşit taksitte ödemesi şartıyla kalan cezaların tahsilinden vazgeçilecektir. Ödenmesi zorunlu olan unsurlar aşağıdaki gibidir.

a) İlk derece yargı mercileri nezdinde dava açılmış, dava açma süresi henüz geçmemiş, bozma kararı verilmiş veya uzlaşma hükümlerinden yararlanılmak üzere başvuruda bulunulmuş, uzlaşma günü verilmemiş veya uzlaşma günü gelmemiş ya da uzlaşma sağlanamamış ancak dava açma süresi geçmemiş cezanın %50’i.

b) İstinaf veya temyiz süreleri geçmemiş ya da istinaf/itiraz veya temyiz yoluna başvurulmuş ya da karar düzeltme talep süresi geçmemiş veya karar düzeltme yoluna başvurulmuş ve terkine ilişkin karar olması hâlinde cezanın %20’i.

c) İstinaf veya temyiz süreleri geçmemiş ya da istinaf/itiraz veya temyiz yoluna başvurulmuş ya da karar düzeltme talep süresi geçmemiş veya karar düzeltme yoluna başvurulmuş ve onama, tasdik veya tadilen tasdike ilişkin karar olması hâlinde onanan/tasdik edilen ceza tutarının %20’i.

d) En son mahkeme kararının bozma kararı olması hâlinde cezanın %50’i.

e) En son mahkeme kararının kısmen onama kısmen bozma kararı olması hâlinde;

  • Onanan/tasdik edilen cezaların tamamı ile terkin edilen cezaların %20’i.
  • Bozulan kısım için %50’i.

Örnek 1- Trafik kurallarını ihlal nedeniyle 2918 sayılı Kanun uyarınca kesilen 427 TL tutarlı trafik idari para cezası 21/8/2017 tarihinde ilgilisine tebliğ edilmiştir. Söz konusu para cezasına karşı cezaya muhatap olan kişi 31/8/2017 tarihinde sulh ceza hakimliğinde dava açmıştır. Ancak, ilk derece yargı merciinde dava devam ederken yürürlüğe giren 7143 sayılı Kanundan yararlanmak suretiyle trafik idari para cezası ödenmek istenmiştir.

Bu durumda, cezaya muhatap olanın Kanunun 3 üncü maddesinden yararlanma talebinin ve davadan vazgeçtiğine ilişkin iradesinin bulunduğu başvuru dilekçesini 31/7/2018 tarihine kadar cezayı veren ilgili emniyet birimine vermesi gerekmektedir.

İlgili emniyet birimince bu dilekçelerin bir örneği 3 iş günü içinde davanın devam ettiği ilgili mahkemesine, bir örneği de cezayı takiple yetkili vergi dairesine gönderilecektir.

İlk derece yargı merciinde derdest olan davadan vazgeçildiğinden, idari para cezasının %50’si ile bu tutara isabet eden faiz yerine trafik idari para cezasının vade tarihi olan 21/9/2017 tarihinden 7143 sayılı Kanunun yayımı tarihine kadar geçen süre için hesaplanacak Yİ-ÜFE tutarının Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi şartıyla trafik idari para cezasının kalan %50’si ile bu cezaya bağlı faizin tahsilinden vazgeçilecektir.

Buna göre, Kanun kapsamında ödenecek trafik idari para cezası tutarı ile bu tutara isabet eden Yİ-ÜFE tutarı şu şekilde olacaktır.

Faiz Hes. Süre Trafik İPC Tutarı (TL) Faiz Oranı Faiz Tutarı (TL) Tahsili Gereken Trafik İPC Tutarı (TL) Toplam Yİ-ÜFE Oranı Yİ-ÜFE Tutarı (TL)
22/9/2017-17/5/2018 427 %40 170,80 213,50 %2,80 5,98
  Ödenecek Tutar  
  Trafik İdari Para Cezası Aslı : 213,50 TL  
  Yİ-ÜFE Tutarı (% 40 Faiz Yerine) :   5,98 TL  
  TOPLAM            : 219,48 TL  
  Tahsilinden Vazgeçilen Tutarlar  
  Trafik İdari Para Cezası Aslı : 213,50 TL  
  Faiz : 170,80 TL  
  TOPLAM            : 384,30 TL  

Yukarıda belirtilen şekilde hesaplanan toplam 219,48 TL’nin Kanunda öngörülen süre ve şekilde ödenmesi durumunda, toplam 384,30 TL tutarındaki alacağın tahsilinden vazgeçilecektir.

III- SONUÇ

Yazının önceki bölümlerinde yer alan açıklamalardan anlaşılacağı üzere seçim öncesi düzenlenen bu Af Yasası ile il özel idarelerine ve belediyelere bağlı tahsil dairelerince takip edilen dava açma süresi geçmemiş veya dava safhasında bulunan kesinleşmemiş amme alacakları, yeniden yapılandırma veya ödeme kolaylığı kapsamına alınmış ve bu borçlara ilişkin olarak hesaplanan pek çok faiz, gecikme zammı, vergi cezası vb. unsurların tahsil edilmesinden vazgeçilmiştir.

K A Y N A K Ç A

1)  Kanun Metni, Gerekçesi,

2)  İlgili Kanunlar.

3) 26.05.2018 tarih ve 30432 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 1 Seri no.lu Vergi Ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin 7143 Sayılı Kanun Genel Tebliği.


[1] ödenecek alacak asıllarının tespitinde, 18.05.2018 tarihi itibarıyla tarhiyatın/tahakkukun bulunduğu en son safhadaki tutar esas alınır.

Kaynak: www.MuhasebeTR.com